Quyền con người là gì? Hiện nay khái niệm Quyền con người được tiếp cận dưới nhiều góc độ khác nhau như: tôn giáo, chính trị, văn hoá, pháp lý… Tuy nhiên, dù tiếp cận dưới góc độ nào thì có thể hiểu Quyền con người là những đặc quyền tự nhiên, bắt nguồn từ phẩm giá vốn có của mọi thành viên trong gia đình nhân loại, nếu con người không có các quyền con người thì không thể tồn tại; quyền con người gắn liền với hành động công nhận, thừa nhận chứ không phải là ban phát, từ chối hay tước đoạt vô cớ từ quyền lực nhà nước hay bất kỳ thực thể nào khác trong xã hội; do đó quyền con người phải được bảo vệ bằng pháp luật, bằng nhà nước pháp quyền. Do vậy, có thể hiểu: “Quyền con người là các đặc quyền tự nhiên, bắt nguồn từ phẩm giá vốn có của tất cả mọi người, được cộng đồng quốc tế và quốc gia thừa nhận, tôn trọng, bảo vệ và bảo vệ bằng hệ thống pháp luật quốc gia và quốc tế”.
Hiến pháp năm 2013, được Quốc hội khoá XIII thông qua ngày 28/11/2013, khẳng định các quyền cơ bản của con người. So với Hiến pháp năm 1992, Hiến pháp năm 2013 có những sửa đổi, bổ sung và phát triển quan trọng về Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân. Theo đó, Hiến pháp đã khẳng định: “Ở nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hoá, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, đảm bảo theo Hiến pháp và pháp luật” (Điều 14).
Quy định này thể hiện sự phát triển quan trọng về nhận thức và tư duy trong việc ghi nhận quyền con người, quyền công dân trong Hiến pháp. Hiến pháp năm 2013, đã bổ sung nguyên tắc hạn chế quyền phù hợp với các công ước quốc tế về quyền con người mà Việt Nam là thành viên, đó là: “Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khoẻ cộng đồng” (Điều 14).
Đảm bảo Quyền con người là gì? Có thể hiểu: “Đảm bảo quyền con người là việc các chủ thể có nghĩa vụ, áp dụng tổng thể các biện pháp lâp pháp, hành pháp, tư pháp và các biện pháp thích hợp khác nhằm hiện thực hoá các quyền đã được pháp luật quốc gia và quốc tế công nhận”.
Với ý nghĩa trên có thể thấy từ những quan điểm và thực tiễn Việt Nam đã đạt được trong việc đảm bảo quyền con người trong thời gian qua đó là:
Về mặt dân sự: Việt Nam là một quốc gia độc lập, có chủ quyền, có quyền dân tộc tự quyết, có quyền lựa chọn và quyết định thể chế chính trị ….. Nhà nước quan tâm và bảo đảm cho các quyền dân chủ về chính trị, dân sự của người dân được thực hiện. Các quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tư tưởng, quyền khiếu nại, tố cáo, quyền bất khả xâm phạm về thân thể và quyền được bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người dân được tôn trọng. Nhà nước bảo đảm cho những quyền này của công dân và trừng trị nghiêm khắc những hành vi vi phạm các quyền đó.
Về mặt kinh tế, văn hoá và xã hội: hiện nay, chỉ số phát triển của con người Việt Nam đã đạt được kết quả khả quan, trong đó chỉ số HDI của Việt Nam gia tăng tương đối nhanh, GDP bình quân đầu người tăng. Trong lĩnh vực phát triển giáo dục, văn hoá mà nổi bật trong đó là việc đổi mới các hình thức đào tạo theo hướng đa dạng hoá, mở ra cho cá nhân cơ hội được đào tạo và sự lựa chọn rộng rãi để nâng cao tri thức. Từ một nước nhập khẩu gạo, Việt Nam đã trở thành nước xuất khẩu gạo lớn trên thế giới, tốc độ tăng trưởng GDP tương đối ổn định. Sự phân bổ thu nhập trong tầng lớp dân cư tương đối bình đẳng.
Về bình đẳng giữa các dân tộc và bình đẳng giới: Quyền bình đẳng giữa các dân tộc đã được thể hiện trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Quyền bình đẳng nam nữ được tôn trọng và tạo điều kiện thực hiện. Trong hơn một thập kỷ qua, Việt Nam đạt được nhiều thành tựu có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện chất lượng cuộc sống bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em. Đặc biệt là các nhóm xã hội dễ bị tổn thương: trẻ em, người khuyết tật, người nghèo, người có HIV/AIDS….
Từ những quan điểm về đảm bảo Quyền con người có thể thấy được ý nghĩa và tầm quan trọng của việc bảo đảm quyền con người đó là: Bảo đảm quyền con người là mục tiêu của chủ nghĩa xã hội. Là một nội dung cơ bản của nguyên tác tiến bộ và công bằng xã hội. Là yêu cầu của phát huy dân chủ và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
Đông Kinh
0 nhận xét:
Đăng nhận xét