Hiện nay, hầu như tất cả các trang thương mại điện tử đều có phần dành cho khách hàng đánh giá sản phẩm của mình đã mua (đó là đánh giá trực tuyến đề cập đến nhận xét của người tiêu dùng trên nền tảng về trải nghiệm sử dụng, giá cả, chất lượng và các khía cạnh khác của hàng hóa đã mua sau khi mua hàng trên internet để người mua khác tham khảo). Điều này đặc biệt cần thiết hơn nữa đối với các website về du lịch, vì khách cần có những nhận xét đa dạng về nhiều mặt dịch vụ trước khi quyết định đặt tour, đặt phòng khách sạn hay chọn nơi ăn uống.
Để tăng số lượng đánh giá (khen hoặc chê), đặc biệt là những đánh giá liên quan đến dịch vụ du lịch (tour du lịch hay dịch vụ thuê phòng…), những đánh giá ảo ngày nay còn có sự giúp sức của phần mềm máy tính hay công cụ tự động (BOT). Thông thường, một chiến dịch đánh giá ảo sẽ bắt đầu bằng việc hàng loạt tài khoản được đăng ký, sau đó là những đánh giá định hướng người dùng mua sản phẩm, đặt phòng khách sạn hoặc kỳ nghỉ trên một trang website nhất định.
Mặt tích cực của đánh giá trực tuyến đem lại đó là giúp người xem có cái nhìn khách quan hơn về sản phẩm (từ người mua trước) thay vì chỉ là lời tự giới thiệu một chiều (từ người bán); về phía người bán, nó giúp họ hiểu hơn nhận định của khách hàng về sản phẩm của mình để có những cải tiến phù hợp. Tuy nhiên, mặt trái của đánh giá trực tuyến cũng bộc lộ những tiêu cực khôn lường, trong khi có những người dùng hợp lệ có mục đích tích cực, thì cũng có những người dùng và bot (robot mạng tự động tạo nhận xét) gây ảnh hưởng không nhỏ đến tính xác thực của kết quả đánh giá về chất lượng của mặt hàng nào đó, gây thiệt hại đến quyền lợi của người tiêu dùng khi đặt phải sản phẩm kém chất lượng do tin tưởng về đánh giá trực tuyến.
Theo các chuyên gia hàng đầu thế giới cho biết tính riêng cho từng nước thì các quốc gia tổn hại nặng nhất bởi đánh giá giả mạo lên đến hàng tỷ USD hàng năm như: ở Mỹ, Nhật Bản, Anh, Canada…Đối với Việt Nam tuy chưa có số liệu cụ thể, nhưng với tình hình phát triển thương mại điện tử rất nhanh như hiện nay, cộng với việc quan sát tình hình đánh giá trực tuyến thực tế, có thể dự đoán con số tổn hại không hề nhỏ.
Hiện nay, có nhiều kiểu đánh giá giả mạo, chẳng hạn như:
- Các chủ doanh nghiệp tạo ra các bài đánh giá cho chính họ một cách trực tiếp hoặc gián tiếp.
- Nhân viên viết đánh giá tích cực cho doanh nghiệp hiện tại của họ và nhân viên cũ viết đánh giá nhằm trả đũa người chủ doanh nghiệp cũ đối xử không công bằng với họ.
- Khách hàng nói dối hoặc phóng đại về trải nghiệm yếu kém của sản phẩm để được hoàn tiền hoặc được bồi thường về quyền lợi bị tổn hại.
- Bạn bè và gia đình viết đánh giá tích cực để quảng bá thương hiệu cho doanh nghiệp hoặc tiêu cực cho doanh nghiệp cạnh tranh.
- Các doanh nghiệp trả tiền cho các bài đánh giá hoặc cung cấp một số loại ưu đãi để trao đổi về việc đánh giá theo yêu cầu.
- Các nhà cung cấp dịch vụ xuyên biên giới bán các đánh giá tích cực và tiêu cực cho các doanh nghiệp trên khắp thế giới.
Trong đó 2 dạng cuối là đáng quan ngại nhất, vì nó tạo nên nhiều đánh giá hoặc các đánh giá có tác động lớn. Hiện có những nhà cung cấp chuyên bán các đánh giá giả mạo cho những người có nhu cầu (ở Việt Nam cũng đã có những nhà cung cấp dạng này). Ví dụ người dùng có một sản phẩm chất lượng kém nhưng muốn được nhiều lời khen tốt để lừa khách hàng mua, người dùng có thể trả tiền thuê các nhà cung cấp này để họ tạo các đánh giá giả mạo. Ngược lại, người dùng cũng có thể thuê họ tạo nên các đánh giá tiêu cực cho đối thủ cạnh tranh của mình.
Do đó chúng ta hãy là những người dùng cẩn trọng, hết sức bình tĩnh, cảnh giác trước những đánh giá trực tuyến để không rơi vào bẫy lừa đảo của những kẻ xấu đang rình rập sơ hở của người dùng trên mạng.
Tiến Công
0 nhận xét:
Đăng nhận xét